शिवदृष्टि
Śivadṛṣṭi
- 1 asmadrūpasamāviṣṭaḥ svātmanātmanivāraṇe | śivaḥ karotu nijayā namaḥ śaktyā … നമ്മുടെ (പ്രഥമപുരുഷ-) രൂപത്തിൽ പ്രവേശിച്ച ശിവൻ, സ്വന്തം ആത്മാവിനാൽ ആത്മാവിന്റെ മറയ്ക്കലിൽ…
- 2 ātmaiva sarvabhāveṣu sphurannirvṛtacidvibhuḥ | aniruddhecchāprasaraḥ prasaraddṛkkriyaḥ śivaḥ എല്ലാ ഭാവങ്ങളിലും സ്ഫുരിക്കുന്ന, ആനന്ദമയചൈതന്യമുള്ള വിഭുവായ ആത്മാവുതന്നെ — തടയപ്പെടാത്ത…
- 3 sa yadāste cidāhlādamātrānubhavatallayaḥ | tadicchā tāvatī tāvajjñānaṃ tāvatkriyā … അവൻ ചിത്തിന്റെ ആഹ്ലാദമാത്രമായ അനുഭവത്തിൽ ലയിച്ച് അവസ്ഥിതനായിരിക്കുമ്പോൾ, അവന്റെ ഇച്ഛയും…
- 4 susūkṣmaśaktitritayasāmarasyena vartate | cidrūpāhlādaparamo nirvibhāgaḥ parastadā ഏറ്റവും സൂക്ഷ്മമായ ശക്തിത്രയത്തിന്റെ സാമരസ്യത്താൽ അവൻ വർത്തിക്കുന്നു;
- 5 na paraṃ tadavasthāyāṃ vyavasthaiṣā vyavasthitā | yāvatsamagrajñānāgrajñātṛsparśadaśāsvapi ആ അവസ്ഥയിൽ ഇതിലപ്പുറം (ശക്തിത്രയത്തിന്റെ) ഈ വ്യവസ്ഥ വ്യവസ്ഥിതമല്ല;
- 6 evaṃ na jātucittasya viyogastritayātmanā ഇപ്രകാരം അവന്റെ ചിത്തിന് ഒരിക്കലും ത്രിതയസ്വരൂപത്തിൽനിന്നു വിയോഗം ഇല്ല.
- 7 yadā tu tasya ciddharmavibhavāmodajṛmbhayā എന്നാൽ ചിത്തിന്റെ ധർമമായ വൈഭവത്തിന്റെ ആമോദജൃംഭണത്താൽ അവന്,
- 8 vicitraracanānānākāryasṛṣṭipravartane | bhavatyunmukhitā cittā secchāyāḥ prathamā tuṭiḥ വിചിത്രരചനയോടുകൂടിയ നാനാകാര്യങ്ങളുടെ സൃഷ്ടി പ്രവർത്തിപ്പിക്കുമ്പോൾ, ചിത്തിന്റെ ഉന്മുഖത…
- 9 sā ca dṛśyā hṛduddeśe kāryasmaraṇakālataḥ | praharṣāvedasamaye darasaṃdarśanakṣaṇe ആ (ഉന്മുഖത) ഹൃദയപ്രദേശത്ത് ദൃശ്യമാകുന്നു — ചെയ്യേണ്ടത് ഓർമിക്കുന്ന കാലത്ത്, പെട്ടെന്നു…
- 10 anālocanato dṛṣṭe visargaprasarāspade | visargoktiprasaṅge ca vācane dhāvane … ആലോചനയില്ലാതെ എന്തെങ്കിലും കാണുമ്പോൾ, വിസർഗപ്രവാഹം പരക്കുന്ന സ്ഥാനത്ത്,…
- 11 kutsite'kutsitasya syātkathamunmukhateti cet "നിന്ദ്യമായ കാര്യത്തിൽ നിന്ദ്യനല്ലാത്തവന് (ശിവന്) എങ്ങനെ ഉന്മുഖത ഉണ്ടാകും?
- 12 rūpaprasārarasato garhitatvamayuktimat | pañcaprakārakṛtyoktiśivatvānnijakarmaṇe (തന്റെ) രൂപപ്രസാരത്തിന്റെ രസത്താൽ (പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ) നിന്ദ്യത്വം എന്നത്…
- 13 gacchato nistaraṅgasya jalasyātitaraṅgitām ഒഴുകുന്ന തരംഗരഹിതമായ ജലത്തിന് അത്യന്തം തരംഗിതാവസ്ഥയിലേക്കു (മാറുമ്പോൾ),
- 14 ārambhe dṛṣṭimāpātya tadaunmukhyaṃ hi gamyate | vrajato muṣṭitāṃ … ആരംഭത്തിൽ ദൃഷ്ടി പതിപ്പിച്ചാൽ അതിന്റെ ഔന്മുഖ്യം (തരംഗത്തിലേക്കുള്ള ചായ്വ്)…
- 15 bodhasya svātmaniṣṭhasya racanāṃ prati nirvṛtiḥ | tadāsthāpravikāso yastadaunmukhyaṃ … സ്വാത്മനിഷ്ഠമായ ബോധത്തിന് രചനയോടുള്ള (സൃഷ്ടിയോടുള്ള) നിർവൃതിയും, അതിലുള്ള ആസ്ഥയുടെ…
- 16 kiṃciducchūnatā saiva mahadbhiḥ kaiściducyate | tasyecchā kāryatāṃ yātā … ആ അല്പമായ ഉച്ഛൂനത (വീർപ്പ്) തന്നെയാണ് ചില മഹാന്മാർ (ഉന്മുഖത എന്നു) വിളിക്കുന്നത്;
- 17 aunmukhyasya ya ābhogaḥ sthūlaḥ secchā vyavasthitā | naicānmukhyaprasaṅgena … ഔന്മുഖ്യത്തിന്റെ ഏതു സ്ഥൂലമായ ആഭോഗമുണ്ടോ അതാണ് ഇച്ഛ എന്നു വ്യവസ്ഥിതമായത്;
- 18 goḥ stanātpātataḥ kṣīre vikārastata eva hi | na … പശുവിന്റെ അകിട്ടിൽനിന്നു വീഴുമ്പോൾത്തന്നെ പാലിൽ ഒരു വികാരം (ഉണ്ടാകുന്നു);
- 19 yata icchati tajjñātuṃ kartuṃ vā secchayā kriyā | … എന്തെന്നാൽ അവൻ അതിനെ അറിയാനോ ചെയ്യാനോ ഇച്ഛിക്കുന്നു;
- 20 anantaraṃ hi tatkāryajñānadarśanaśaktitā അതിനു തൊട്ടുപിന്നാലെ ആ കാര്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ജ്ഞാന-ദർശന-ശക്തിത (ഉദിക്കുന്നു).
- 21 jñānaśaktistadarthaṃ hi yo'sau sthūlaḥ samudyamaḥ | sā kriyāśaktiruditā … അതിനായുള്ള ഏതു സ്ഥൂലമായ സമുദ്യമമുണ്ടോ അതാണ് ജ്ഞാനശക്തി;
- 22 evaṃ sarvasamutpattikāle śaktitrayātmatā | na nivṛttā, nacaunmukhyaṃ nivṛttaṃ, … ഇപ്രകാരം സർവസമുത്പത്തിയുടെ കാലത്തും ശക്തിത്രയസ്വരൂപം നിവൃത്തമാകുന്നില്ല, ഔന്മുഖ്യവും…
- 23 yadekataraniryāṇe kāryaṃ jātu na jāyate | tasmātsarvapadārthānāṃ sāmarasyamavasthitam എന്തെന്നാൽ ഇവയിലൊന്നു മാത്രം നിര്യാതമായാൽ കാര്യം ഒരിക്കലും ജനിക്കുകയില്ല;
- 24 ghaṭādigrahakāle'pi ghaṭaṃ jānāti sā kriyā | jānāti jñānamatraiva … ഘടാദികളെ ഗ്രഹിക്കുന്ന കാലത്തുപോലും ആ ക്രിയ ഘടത്തെ അറിയുന്നു;
- 25 aunmukhyābhāvatastasya nivṛttirnirvṛtiṃ vinā | dveṣye pravartate naiva na … ഔന്മുഖ്യത്തിന്റെ അഭാവത്താൽ അവന്റെ നിവൃത്തി (ഉണ്ടാകുന്നില്ല);
- 26 buddhiṃ vinā kathaṃ bodhaḥ sā buddhiḥ prakṛteḥ prajā … "ബുദ്ധിയില്ലാതെ എങ്ങനെ ബോധം?
- 27 sā buddhiryat punaḥ sūkṣmaṃ sarvadikkaṃ vyavasthitam | jñānaṃ … ആ ബുദ്ധി (പ്രാകൃതമാണ്);
- 28 nyāyādibhirna tulyatvaṃ tairhi yā prākṛtī matiḥ | tasyā … ന്യായാദിദർശനങ്ങളുമായി തുല്യത്വമില്ല;
- 29 tadevaṃ prasṛto devaḥ kadācicchaktimātrake അതിനാൽ ഇപ്രകാരം പ്രസൃതനായ ദേവൻ ചിലപ്പോൾ ശക്തിമാത്രമായ അവസ്ഥയിൽ,
- 30 bibharti rūpamicchātaḥ kadācijjñānaśaktitaḥ | sadāśivatvamudrekātkadācidaiśvarīṃ sthitim ഇച്ഛയാൽ രൂപം ധരിക്കുന്നു;
- 31 kriyāśaktisamābhogātkadācitsthūlavedanāt | vidyātvavidyeśānatvamantramantreśvarātmatām ക്രിയാശക്തിയുടെ സമാഭോഗത്താൽ ചിലപ്പോൾ, സ്ഥൂലവേദനത്താൽ,…
- 32 ātmapracchādanakrīḍāṃ kurvato vā kathaṃcana | māyārūpamitītyādi ṣaṭtriṃśattattvarūpatām ആത്മപ്രച്ഛാദനത്തിന്റെ ക്രീഡ ഏതുവിധത്തിലെങ്കിലും ചെയ്യുന്നവനായി മായാരൂപം എന്നിങ്ങനെ —…
- 33 bibhradbibharti rūpāṇi tāvatā vyavahārataḥ | yāvatsthūlaṃ jaḍābhāsaṃ saṃhataṃ … രൂപങ്ങൾ ധരിച്ചുകൊണ്ട് അവൻ വ്യവഹാരപ്രകാരം രൂപങ്ങൾ ധരിക്കുന്നു — സ്ഥൂലവും ജഡമായി…
- 34 tathā nānāśarīrāṇi bhuvanāni tathā tathā | visṛjya rūpaṃ … അപ്രകാരം നാനാശരീരങ്ങളും ഭുവനങ്ങളും അതാതുവിധത്തിൽ (സൃഷ്ടിച്ച്), രൂപം വിസർജിച്ച്…
- 35 sthānānurūpato dehāndehākāreṇa bhāvanāḥ | ādadattena tenaiva rūpeṇa pravibhāvyate സ്ഥാനത്തിന് അനുരൂപമായി ദേഹങ്ങളെ ദേഹാകാരത്തിൽ ഭാവനകളോടെ സ്വീകരിച്ച്, ആ ആ രൂപത്താൽത്തന്നെ…
- 36 krīḍayā duḥkhavedyāni karmakārīṇi tatphaleḥ | saṃbhatsyamānāni tathā narakārṇavagahvare ക്രീഡയാൽ ദുഃഖമായി അനുഭവിക്കപ്പെടേണ്ടതും കർമം ഉളവാക്കുന്നതും അവയുടെ ഫലങ്ങളാൽ…
- 37 yathā nṛpaḥ sārvabhaumaḥ prabhāvāmodabhāvitaḥ സ്വന്തം പ്രഭാവത്തിന്റെ ആമോദത്താൽ ഭാവിതനായ ഒരു സാർവഭൗമരാജാവ് എപ്രകാരം,
- 38 krīḍankaroti pādātadharmāṃstaddharmadharmataḥ | tathā prabhuḥ pramodātmā krīḍatyevaṃ tathā … കളിച്ചുകൊണ്ട് ആ പാദാതധർമത്തെ സ്വീകരിച്ച് കാലാളിന്റെ ധർമങ്ങൾ ചെയ്യുന്നുവോ, അപ്രകാരം…
- 39 itthaṃ śivo bodhamayaḥ sa eva paranirvṛtiḥ | saiva … ഇപ്രകാരം ബോധമയനായ ശിവൻ അവൻതന്നെ പരനിർവൃതി;
- 40 saiva śāktaśarīrādinārakāntaṃ hi bhūtatā | prasūyate svacidrūpapramukhaṃ pārthivāntakam അവൻതന്നെ ശാക്തശരീരാദിമുതൽ നാരകം വരെ ഭൂതഭാവം പ്രസവിക്കുന്നു — സ്വന്തം ചിദ്രൂപം…
- 41 svaśivatvamivājānanpaśvātmavyapadeśataḥ സ്വന്തം ശിവത്വം അറിയാത്തവനെപ്പോലെ 'പശു' (ബദ്ധജീവൻ) എന്ന വ്യപദേശത്താൽ,
- 42 tadrūpatvena vā paśyansthitaḥ śānta iva kvacit | kevaleśadṛdhatvena … അല്ലെങ്കിൽ ആ രൂപമായി കണ്ടുകൊണ്ട് ചിലപ്പോൾ ശാന്തനെപ്പോലെ അവസ്ഥിതനായി, കേവലനായ ഈശന്റെ…
- 43 aprabuddho niṣkalaśca kvacitpralayakevalī | ātmabodhī vikalavatkvacidvijñānakevalī അപ്രബുദ്ധനും നിഷ്കലനുമായി ചിലപ്പോൾ പ്രളയകേവലി;
- 44 yogināmicchayā yadvannānārūpopapattitā | nacāsti sādhanaṃ kiṃcinmṛdādīcchāṃ vinā prabhoḥ യോഗികൾക്ക് ഇച്ഛയാൽ എപ്രകാരം നാനാരൂപങ്ങളുടെ ഉത്പത്തി ഉണ്ടാകുന്നുവോ (അപ്രകാരം), പ്രഭുവിന്…
- 45 dṛśyante'tra tadicchāto bhāvā bhītyādiyogataḥ അവന്റെ ഇച്ഛയിൽനിന്ന് ഇവിടെ ഭീതി മുതലായവയുടെ യോഗത്താൽ ഭാവങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നു.
- 46 evaṃ sarveṣu bhāveṣu yathā sā śivarūpatā ഇപ്രകാരം എല്ലാ ഭാവങ്ങളിലും ആ ശിവരൂപത എപ്രകാരമാണ്,
- 47 nīrūpatā nirvṛtirvā śaktitritayayogitā | sacitvaṃ saṃsthitaṃ nityaṃ kathanīyaṃ … നീരൂപത, അല്ലെങ്കിൽ നിർവൃതി, ശക്തിത്രയയോഗിത, സചിത്ത്വം — (ഇവ) നിത്യമായി സംസ്ഥിതമാണ് എന്നത്…
- 48 evaṃ sarvapadārthānāṃ samaiva śivatā sthitā | parāparādibhedo'tra śraddadhānairudāhṛtaḥ ഇപ്രകാരം സർവപദാർഥങ്ങളുടെയും ശിവത സമമായിത്തന്നെ സ്ഥിതമാണ്;
- 49 evaṃ bhedātmakaṃ nityaṃ śivatattvamanantakam | tathā tasya vyavasthānānnānārūpe'pi … ഇപ്രകാരം ഭേദാത്മകവും നിത്യവും അനന്തവുമായ ശിവതത്ത്വം (ഉണ്ട്);