śabda-rāśi-samutthasya śakti-vargasya bhogyatām |
kalā-vilupta-vibhavo gataḥ san sa paśuḥ smṛtaḥ ||
anuṣṭubh
— શબ્દરાશિ (વર્ણસમૂહ)માંથી સમુત્થિતના; — શક્તિવર્ગના (શક્તિ-સમૂહના); — ભોગ્યતા (ભોગ-વિષય હોવાની સ્થિતિ); — કલા (પરિમિત-કરનારી શક્તિ) દ્વારા વૈભવ લુપ્ત; — ગયેલો, પ્રાપ્ત (પુ.કર્તા.એક. ppp √gam); — હોવા છતાં, વિદ્યમાન (વર્ત.કૃ. પુ.કર્તા.એક. √as); — તે — પુ.કર્તા.એક.; — પશુ (બદ્ધ જીવ — અક્ષરશઃ પશુ); — કહેવાય છે, ગણાય છે (પુ.કર્તા.એક. ppp √smṛ)
જે, શબ્દ-રાશિ (વર્ણસમૂહ)માંથી સમુત્થિત શક્તિવર્ગની ભોગ્યતાને પ્રાપ્ત થયો છે, અને જેનો વૈભવ કલા (પરિમિત-કરનારી શક્તિ) દ્વારા લુપ્ત થયો છે — તે પશુ (બદ્ધ જીવ) કહેવાય છે.